Historia skoków narciarskich

Historia skoków narciarskich sięga XIX wieku. Skoki narciarskie narodziły się podobnie jak inne klasyczne konkurencje zimowe w Norwegii. Za twórcę skoków narciarskich uważany jest Sondre Aursen Norheim, z zawodu cieśla, pochodzący z miejscowości Morgedal leżącej w pobliżu Telemarku. Co więcej, jest on też pierwszym rekordzistą w długości skoku narciarskiego. Skoczył 18 metrów.

Sondre Norheim - twórca skoków narciarskich
Sondre Norheim – twórca skoków narciarskich

Historia skoków narciarskich - Piersi skoczkowie skakali z dachów budynków
Piersi skoczkowie skakali z dachów budynków

Początki skoków na świecie

Pierwszy klub narciarski również został założony w Norwegii. Trysil Shooting and Skiing Club powstał w 1861 roku. Później, w 1866 zostało zorganizowane Holmenkollen Nordic – pierwsze zawody narciarskie. Z biegiem czasu nadano im nazwę Igrzysk Nordyckich. Tam została też wybudowana pierwsza większa skocznia. Zawody cieszyły się dużą popularnością. Zjawiał się na nic sam król Norwegii. Dyscyplina ta, oprócz Norwegii, zaczęła też zyskiwać popularność w innych krajach – Finlandii, Szwecji oraz krajach alpejskich, przede wszystkim w Szwajcarii i Austrii.
Plakat reklamujący igrzyska nordyckie w 1901 roku
Plakat reklamujący igrzyska nordyckie w 1901

Co ciekawe, większość z was pewnie uważa, że kobiety zaczęły skakać na nartach dopiero pod koniec XX wieku. Nic bardziej mylnego. W odróżnieniu od naszych, co myślała większość z nas, panie skakały już na początku dwudziestego stulecia. Pierwszą skaczącą kobietą była Paula von Lamberg z Austrii, która w roku 1911 skoczyła 22 metry.

Paula von Lamberg w locie
Paula von Lamberg w locie

Historia skoków narciarskich w Polsce

Na ziemiach polskich początki skoków narciarskich datuje się na rok 1908. Wtedy to został przeprowadzony pierwszy konkurs, który miał miejsce w Sławsku. Pierwsza porządna skocznia w Polsce została wybudowana we Lwowie w 1910 roku. W 1921 roku powstała skocznia w Jaworzynce. Następnie, w 1925 wybudowano dobrze nam znaną zakopiańską Wielką Krokiew.

Technika skoków

Początkowo zawodnicy skakali “na stojąco” wymachując rękoma do przodu, by dalej polecieć. W 1916 Norweg Anders Haugen zaczął skakać nową techniką – wychylał się do przodu i trzymał narty równolegle do ciała. Jego technika bardzo szybko się przyjęła. W lutym 1924 powstał FIS – Międzynarodowa Federacja Narciarska. Tego samego miesiąca odbyły się I Zimowe Igrzyska Olimpijskiego we francuskim Chamonix. Konkurs skoków zdominowali Norwegowie. Pierwszym Polakiem, który wdarł się do światowej czołówki był Stanisław Marusarz, który na Igrzyskach Olimpijskich w Garmisch-Partenkirchen w 1936 zajął 5 miejsce. Dwa lata później w Lahti został wicemistrzem świata. W roku 1936 oddano pierwszy skok w historii na odległość ponad 100 metrów. Miał on miejsce w Planicy. Rekord świata w długości skoku ustanowił wtedy Josef Bradl z Austrii.

Stanisław Marusarz w locie
Stanisław Marusarz w locie

Po II wojnie światowej technika skoku znowu uległa zmianie. Zaczęto skakać z rękoma wyciągniętymi przed siebie.

Oberwiesenthal, Oster-Skispringen, Helmut Recknagel
Helmut Recknagel skacze z rękoma wystawionymi do przodu

Kolejna technika polegała na ułożeniu rąk wzdłuż tułowia. Skok w tej technice przedstawimy na przykładzie “złotego” skoku Wojciecha Fortuny z Sapporo.

Historia skoków narciarskich – Czasy najnowsze

Autorem ostatniej wielkiej rewolucji w skokach narciarskich był Szwed Jan Boklöv, który postanowił skakać nie trzymając nart równolegle. W trakcie lotu narty przyjmowały kształt litery V. Od tego wzięła się też nazwa tego stylu. Dla zaznaczenia, pierwszym skoczkiem skaczącym tym stylem był Mirosław Graf ze Szklarskiej Poręby. W przeciwieństwie do szwedzkiego skoczka, nie odniósł on jednak żadnych sukcesów na arenie międzynarodowej, więc nie mógł go rozpropagować.

Jan Boklöv w locie:

W latach 90. XX wieku większość skoczni zaczęto pokrywać igelitem, dzięki czemu skoczkowie mogli trenować skoki również latem.
W roku 1994 Toni Nieminen jako pierwszy przekroczył granicę 200 metrów (ustając skok).

W 2015 roku do historii skoków narciarskich przeszedł rekord Peter Prevc. Słoweniec jako pierwszy skoczek w historii skoczył 250 metrów. Dokonał tego w Vikersund. Obecny rekord świata, który pobił Stefan Kraft też miał miejsce na norweskim mamucie. Austriak uzyskał odległość 253,5 m.